شرح اولیه حادثه پتروشیمی پردیس

در ساعت 13:58 مورخ 13/5/89 در حین انجام عملیات سنگ زنی بمنظور  برداشتن PAD بر  روی لاین 32 اینچ ورودی MDEA ( متیل دی اتیل آمین ) به برج جذب T-2001 بمنظور رفع نشتی از خط مذکور ، ناگهان یک شکاف بزرگ بر روی لاین مذکور پدید آمد که باعث تخلیه آمین و خارج شدن پمپ تامین فشار MDEA (P-2001) و متعاقب آن برگشت گاز فرآیند (متشکل از 61% هیدروژن،20% ازت ، 17% CO2 و مابقی گاز های دیگر) به لاین 32 اینچ و خروج از شکاف ایجاد شده را به دنبال داشت .

پس از انتشار حجم قابل توجه گاز فرآیند در محوطه واحد و وجود منابع متعدد جرقه ( احتمالا کولرهای گازی اتاق آنالایزور) انفجار بزرگی رخ داده و به دنبال آن منابع قابل اشتعال در محوطه از قبیل الوارهای چوبی، عایق های خطوط لوله ، کابل های برق و ابزار دقیق دچار حریق گردید.

با اعلام وضعیت موجود ، خودروی آتش نشانی مستقر در سایت پردیس به محل حادثه اعزام گردید ، همچنین پس از مشاهده انفجار توسط مجتمع های پتروشیمی منطقه و ایستگاه های آتش نشانی HSE پتروشیمی منطقه پارس بلافاصله خودروهای آتش نشانی و تجهیزات مبارزه با حریق به محل حادثه اعزام گردید.

عملیات مبارزه با حریق و خنک سازی واحد لحظاتی پس از حادثه آغاز شده و در ساعت 16:25 حادثه کنترل و در ساعت 17:11 حریق به طور کامل اطفاء و تجهیزات کاملاً خنک گردید.

در این حادثه متاسفانه بر اثر شدت انفجار 5 نفر از پرسنل شرکت پتروشیمی پردیس فوت شده و یک نفر نیز دچار سوختگی شدید گردید.

2- عملیات کنترل و اطفاحریق:

عملیات در ناحیه شرقی محل حادثه:

با توجه به قرار گرفتن محل حادثه در قسمت شرقی واحد آمونیاک و وجود یک فضای مناسب جهت استقرار تجهیزات و ماشین آلات در این ناحیه، عملیات مبارزه با حریق و کنترل حادثه در ابتداء از این ناحیه آغاز شد.

1.      استقرار خودرو آتش نشانی مربوط به مجتمع پتروشیمی پردیس در کنار جاده شرقی و پاشش آب بوسیله مانیتور خودرو به محل حریق که به دلیل دور بودن با محل حادثه بازدهی لازم را نداشته و بعد از مدتی به محلی نزدیک تر منتقل گردید و با استفاده از مانیتور خودرو اقدام به اطفاء حریق، کولینگ تاسیسات و کنترل بخارات ناشی از خروج آمین نمود.

2.      باز کردن دو دستگاه مانیتور ثابت در نزدیکی محل حادثه و انجام عملیات اطفاء و خنک تاسیسات

3.      به دنبال استقرار تیم های آتش نشانی جم، آریاساسول، ایستگاه مرکزی و ایستگاه فرعی یک (برزویه) در محل حادثه و پس از کسب اطلاع از وجود ساختمان آنالایزور در مرکز واحد آمونیاک، حاوی تعداد زیادی سیلندر گاز شامل هیدروژن و غیره، تصمیم بر کولینگ این ساختمان گرفته شد که با قرار گذاشتن دو دستگاه مانیتور زمینی درقسمت شرقی اتاق آنالایزور و زیر سازه های فلزی، عملیات اطفاء بخشی از حریق و کولینگ این ساختمان به طور کامل انجام گرفت.

4.      استقرار یک دستگاه مانیتور زمینی دیگر در قسمت شرقی واحد کمی عقب تر از مانیتور های زمینی قرار داده شده جهت اتاق آنالایزور برای اطفاء حریق و کولینگ تاسیسات.

5.      استقرار یک دستگاه تریلر مانیتور در ناحیه شرق محل حادثه جهت کنترل محل سوراخ شدن مسیر آمین و جلوگیری از بلند شدن بخارت آمین.

عملیات در ناحیه جنوبی مخزن:

پس از برقراری ارتباط با رئیس واحد آمونیاک و دریافت اطلاعات واحد از ایشان مشخص گردید که راکتور افقیR-3003 در قسمت جنوب واحد دارای فشار 150 بار می باشد بنابراین ایستگاه فرعی یک و دو آتش نشانی در قسمت جنوبی واحد مستقر شده و دو دستگاه گراند مانیتور در قسمت جنوبی راکتور مستقر نموداند، ولیکن با توجه به هماهنگی انجام گرفته با مسئول واحد آمونیاک و روند نزولی فشار در راکتور مذکور از این مانیتورها استفاده نگردید و فقط به حالت آماده تا پایان عملیات در محل قرار گرفت.

عملیات در قسمت غربی واحد:

به دلیل نیاز به کولینگ بیشتر واحد و مخصوصاً اتاق آنالایزور تیم های آتش نشانی ایستگاه فرعی یک و آریا ساسول ضمن استقرار در این موقعیت اقدامات زیر را انجام دادند.

1.      در سرویس قرار دادن مانیتور خودرو GPFT-10 جهت کولینگ واحد آنالایزور از ناحیه شرقی

2.      فعال کردن دو دستگاه فیکس مانیتور در محوطه غربی واحد جهت کولینگ تاسیسات.

3.      فعال کردن یک دستگاه مانیتور زمینی در نزدیکی قسمت غربی واحد و اتاق آنالایزور.

4.      بعد از گذشت مدتی مانیتور خودروی GPFT-10 از سرویس خارج گردید و یک دستگاه مانیتور زمینی دیگر در محلی نزدیکتر به واحد قرار داده شد.

نمایی شماتیک از استقرار نیروها و خودروهای آتش نشانی در زمان کنترل و اطفاء حریق

علت اولیه : نشتی از خط MDEA ورودی به برج جذب CO2 (T- 2001) :

نقطه شروع رویداد ها ، وقوع  نشتی از خط MDEA ورودی به برج جذب بوده است که دلیل مستقیم آن خوردگی  و موضعی خط در نزدیک محل جوش بوده است . از آنجا که دلایل مختلفی  همچون متریال خط ، شرایط فرآیندی و.... می تواند ریشه های بروز خوردگی در محل مذکور باشد ، بنابراین برای یافتن دلایل اصلی ایجاد خوردگی و اظهار نظر دراین خصوص نیاز به انجام آزمایشات متالوگرافی بر روی قطعه مذکور می باشد.